Kwasy omega-3 (EPA/DHA)
Kwasy tłuszczowe omega-3 — sygnał ograniczenia kacheksji onkologicznej.
Profil dowodowy
AWiele RCT lub metaanaliza RCTSupportive care — wsparcie standardowego leczeniaGRADEniskaJak czytać te oznaczenia →Co to jest
Wielonienasycone kwasy tłuszczowe omega-3: EPA (eikozapentaenowy) i DHA (dokozaheksaenowy). W onkologii — głównie ze względu na działanie przeciwzapalne, wsparcie funkcji błon komórkowych i zachowanie masy mięśniowej w kacheksji.
Mechanizm działania
Modulacja produkcji prostaglandyn i leukotrienów — redukcja przewlekłego stanu zapalnego (TNF-α, IL-6, CRP). Wpływ na resolwiny i protektyny — mediatory rozwiązania stanu zapalnego.
Dowody naukowe (EBM)
Poziom dowodów dla głównego wskazania: GRADEniskaPewność jest ograniczona — prawdziwy efekt może istotnie różnić się od oszacowania.
| Publikacja | Czasopismo | Typ | Główny wniosek | Źródło |
|---|---|---|---|---|
| Meta-analiza RCT 2024 | meta-analiza | metaanaliza | Omega-3 + masa ciała w kacheksji onkologicznej — istotny wzrost masy w podgrupach RCT (WMD+0,99 kg; 95% CI) | PMID 38220400 |
Wskazania kliniczne
- Kacheksja nowotworowa — Mocellin et al. 2016 metaanaliza wykazała stabilizację masy ciała
- NSCLC — utrzymanie masy mięśniowej podczas chemioterapii (Werner 2017)
- Redukcja CRP i IL-6 (markery zapalenia)
- Wsparcie funkcji poznawczych (chemobrain)
Przeciwwskazania i interakcje
- Antykoagulanty (warfaryna, NOAC) — wydłużenie czasu krwawienia
- Podwyższone trójglicerydy (paradoksalnie u niektórych pacjentów)
- Alergia na ryby/skorupiaki (zależnie od źródła)
- Operacja planowana — odstawić 7 dni wcześniej
Profil bezpieczeństwa
- Typowe: posmak rybi, odbijanie, lekkie biegunki przy wysokich dawkach (> 3 g/d)
- Wybór preparatu: oczyszczone z metali ciężkich (rtęć, PCB) — certyfikat IFOS lub GOED
- Optymalne dawki w onkologii: 2-3 g EPA+DHA dziennie
- Najlepiej z posiłkiem (tłuszcze poprawiają wchłanianie)
Status regulacyjny w wybranych krajach
| Kraj | Status | Uwagi |
|---|---|---|
| PL | OTC | Suplement i lek (Omacor/Lovaza Rx) |
Status regulacyjny zmienia się — informacje aktualne na dzień rewizji podstrony. Szczegółowe porównanie 7 krajów UE: Refundacja w UE.
Jak rozmawiać z lekarzem
- Jaka dawka EPA+DHA w moim przypadku?
- Czy mam podwyższone CRP — czy to wskazanie do większej dawki?
- Czy moje leki przeciwzakrzepowe wykluczają omega-3?
- Jakie preparaty Pan/Pani poleca (jakość, certyfikaty)?
Wszystkie źródła
Powyżej w sekcji „Dowody naukowe" zaprezentowano kluczowe publikacje. Pełna lista wszystkich źródeł cytowanych na stronie:
Zobacz wszystkie źródła →Kategoria: A — Farmakologiczne uzupełniające
Strona aktualizowana okresowo. Zgłoszenia błędów lub aktualizacji: kontakt.